Co właściwie widzisz
Ten model startuje z prawdziwego układu planet na dziś, a potem kręci się w mocno przyspieszonym tempie, żeby dało się to w ogóle obejrzeć — w rzeczywistości Neptun potrzebuje 165 lat na jeden obieg wokół Słońca. Tempo każdej planety jest jednak prawdziwe względem pozostałych: Merkury okrąża Słońce dużo szybciej niż Neptun, dokładnie w takiej proporcji jak naprawdę.
Odległości między orbitami są ściśnięte, żeby Merkury i Neptun zmieścili się razem w kadrze — kształt każdej orbity jest za to prawdziwy. Kliknij planetę, żeby podlecieć bliżej (przycisk na dole sceny wraca do pełnego widoku). Zobaczysz też Księżyc, cztery największe księżyce Jowisza, pas planetoid między Marsem a Jowiszem oraz — dla oka przyzwyczajonego do nocnego nieba — nazwy 12 gwiazdozbiorów zodiaku (uproszczone, poglądowe). Całość ma charakter rozrywkowy, nie jest instrumentem naukowym.
Ciekawi Cię, skąd w ogóle wzięły się te 12 gwiazdozbiorów i jak łączą się ze znakami zodiaku? Przeczytaj Skąd się wzięły znaki zodiaku na blogu.
Planety Układu Słonecznego
☿ Merkury
Najmniejsza planeta i najbliższa Słońcu. Obiega je w 88 dni, a wokół własnej osi obraca się w ok. 59 dni — jego doba trwa więc dłużej niż dwie trzecie jego roku.
♀ Wenus
Najgorętsza planeta Układu Słonecznego (ok. 460°C na powierzchni) mimo że to nie ona jest najbliżej Słońca — winna gęsta atmosfera z CO₂ i efekt cieplarniany. Obraca się wstecznie, więc Słońce wschodzi tam na zachodzie.
⊕ Ziemia
Jedyna znana planeta z życiem. Wodą pokryte jest ok. 71% jej powierzchni, a Księżyc stabilizuje nachylenie osi — dzięki temu mamy w miarę regularne pory roku.
♂ Mars
Czerwona barwa pochodzi od tlenku żelaza (rdzy) na powierzchni. Ma dwa małe księżyce, Fobosa i Deimosa, oraz Olympus Mons — najwyższy znany wulkan w Układzie Słonecznym.
♃ Jowisz
Największa planeta — zmieściłoby się w niej objętościowo ponad 1300 planet wielkości Ziemi. Wielka Czerwona Plama to gigantyczny sztorm szalejący od co najmniej kilkuset lat.
♄ Saturn
Słynie z rozległych pierścieni zbudowanych głównie z lodu i skalnych okruchów. Ma tak niską gęstość, że teoretycznie unosiłby się na wodzie, gdyby zmieścił się w wystarczająco dużym zbiorniku.
⛢ Uran
Obraca się niemal "na boku" — oś nachylona jest pod kątem ok. 98°, przez co jego bieguny na zmianę zwrócone są ku Słońcu przez 42 lata z rzędu.
♆ Neptun
Najdalsza planeta od Słońca, z najsilniejszymi wiatrami w Układzie Słonecznym — do ok. 2100 km/h. Odkryty najpierw matematycznie (z obliczeń), zanim ktokolwiek zobaczył go w teleskopie.
Najczęściej zadawane pytania
Czy planety są pokazane w prawdziwych, dzisiejszych pozycjach?
Tak — scena startuje z prawdziwego, heliocentrycznego układu planet na dziś, wyliczonego z klasycznych elementów keplerowskich (epoka J2000). Dopiero po starcie animacja kręci planetami dalej w mocno przyspieszonym tempie, żeby dało się to obejrzeć w kilkanaście sekund zamiast lat.
Dlaczego odległości między planetami wyglądają inaczej niż w rzeczywistości?
Rozstawienie orbit jest ściśnięte jednolitym współczynnikiem, żeby Merkury i Neptun zmieścili się razem w kadrze — inaczej większość układu byłaby niewidoczna na jednym ekranie. Kształt każdej orbity (w tym mimośród i przechylenie) pozostaje jednak prawdziwy.
Czemu nie widać retrogradacji Merkurego w scenie 3D?
Bo to zjawisko czysto pozorne, widoczne tylko z perspektywy Ziemi (geocentrycznie) — w widoku znad Słońca (heliocentrycznym) fizycznie nie ma czego pokazać. Informacja o aktualnej retrogradacji pojawia się osobno, tekstowo, powyżej. Więcej o tym, skąd bierze się to złudzenie, w artykule Czym różni się retrogradacja Merkurego od zwykłego ruchu planet.
Skąd pochodzą tekstury planet?
Z Solar System Scope (solarsystemscope.com/textures), na licencji CC BY 4.0 — pełna atrybucja poniżej.
Podoba Ci się ta odrobina magii? Twój prawdziwy kosmogram urodzeniowy pokaże znacznie więcej.
Zobacz swój kosmogram ✦← Zobacz pozostałe gry i narzędzia
Tekstury planet: Solar System Scope (CC BY 4.0)